Przygotowując program działania na lato 2005 r. Zarząd Stowarzyszenia Miłośników Urli pomyślał m.in. o dzieciach i młodzieży, która nie ma możliwości wyjazdu na wakacje poza miejsce zamieszkania.

Wolny czas młodego człowieka można zagospodarować na wiele sposobów, ale nam chodziło o podjęcie próby tworzenia właściwego emocjonalnego związku ze środowiskiem lokalnym i szerzej regionem. Brak takiego związku często ujawnia się podczas rozmów z młodzieżą, poprzez odnoszące się do miejsca pochodzenia, takie określenia jak np. „pustynia", „wiocha", czy „pora stąd pryskać", lub „nic mnie tu nie trzyma". Brak emocjonalnej więzi ze środowiskiem jest wynikiem braku wiedzy o nim.

Młodzieży często imponują pseudokulturowe wartości, które przeszkadzają w dostrzeganiu wartości tradycji i kultury swego regionu. Teraźniejszość i przeszłość, złożone sytuacje dziejowe stają się bardziej zrozumiałe, gdy młody człowiek ma szansę poznać je przez odwołanie się do faktów z histo¬rii własnej rodziny, swojej miejscowości, najbliższej okolicy i regionu. W tej sytuacji drugim oczywistym dla nas celem stało się odkrywanie przed młodymi mieszkańcami historii i kultury naszego regionu.

Atrakcyjną formą łączącą oba cele byty autokarowe i rowerowe wycieczki organizowane przez stowarzyszenie od potowy lipca do potowy sierpnia br.

Uczestnicy wycieczek stanowili grupę różnorodną pod względem wieku, zainteresowań i miejsca zamieszkania, bo przyłączyli się do nas letnicy wypoczywający w Urlach.

Układając program pod roboczym tytułem „Wakacje na wsi" zadbaliśmy o to, by jego uczestnicy z każdego wyjazdu wracali z konkretną wiedzą, aby uczyli się zauważać i odczytywać znaki przeszłości łączące się z teraźniejszością niezliczoną ilością wiązań.

Podróżowaliśmy z Urli w dół Liwca przez Starą Wieś, Węgrów i Liw. Na zamku w Liwiu uczestniczyliśmy w lekcji historii, poznaliśmy przeszłość Ziemi Liwskiej i znaczenie Liwca jako rzeki granicznej. Podróżowaliśmy dalej przez Wyszków Węgrowski do Suchej, w której znajduje się Muzeum Architektury Ziemi Siedleckiej z wieloma obiektami o dużej wartości historycznej, m.in. dwór rodziny Cieszkowskich. Innym razem piekliśmy chleb w mazowieckim zaścianku. Właściciele zaścianka, autorzy i realizatorzy bardzo interesującego programu o historii chleba zasłużyli na dobrą pamięć. Gorąco polecamy nauczycielom wyjazdy do Grabowa w gminie Tłuszcz. Wycieczka do Kadzidła na Kurpiach także została w pamięci nas wszystkich. Tutaj lepiliśmy obrzędowe ciasto. Poznaliśmy przykłady lokalnej architektury, urządzenia domów, ich dekoracji. Jak urzeczeni stawaliśmy pod oknami domów ozdobionych ażurowymi koronami i wycinankowymi firankami. Kultura i historia Kurpi okazała się dla uczestników programu bardzo absorbująca. Po drodze do Kadzidła odwiedziliśmy Sadowne, gdzie korzystaliśmy z lekcji historii w Muzeum Ziemi Sadowieńskiej, dalej Brok nad Bugiem i Ostrołęka, a w drodze powrotnej Długosiodło i Wyszków. Na inną lekcję a właściwie gawędę historyczną wybraliśmy się rowerami do Muzeum Etnograficzno-historycznego w Kamieńczyku. Poznaliśmy dzieje dawnego Kamieńca Mazowieckiego i późniejszej osady flisackiej Kamieńczyk. Byliśmy także w Gwizdałach z krótką wizytą w Muzeum Gwizdka, w Julinie, Barchowie, Zawiszynie, Jadowie i w Rezerwacie Torfowiskowym Śliże - gdzie utknęliśmy na kilka godzin urzeczeni urodą dwóch jeziorek pokrytych kwitnącymi nenufarami.

Przywoziliśmy z tych wycieczek zdjęcia, a członkowie pracowni plastycznej Stowarzyszenia teczki pełne szkiców do prac, które mogliśmy oglądać podczas poplenerowej wystawy, która trwała w siedzibie Stowarzyszenia Miłośników Urli od 13 do 20 sierpnia br. Inne prace, które w tym okresie nie zostały ukończone zobaczymy na wystawie w przyszłym roku.

Program „Wakacje na wsi" nie byłby możliwy do przeprowadzenia, bez wsparcia finansowego, pokrywającego połowę kosztów, które Zarząd otrzymał od Gminnej Komisji Rozwiązywania problemów Alkoholowych oraz bezpośredniego zaangażowania pani Barbary Kowalczyk radnej Urli, merytorycznej pomocy pana Stanisława Żaka, Wójta Gminy Jadów.

W okresie wakacji Stowarzyszenie udostępniło swój maty, ale bezpieczny plac zabaw, gdzie w lipcu dzieci mogły się bawić pod opieką dyżurnych, a w sierpniu pod opieką rodziców, a w każdy poniedziałek chętni bez względu na wiek mogli uczestniczyć w zajęciach plastycznych.

Były to dla nas pracowite wakacje, ale przyniosły i nam i uczestnikom programu wiele niezapomnianych wrażeń.

Anna Ziółkowska